Skip to content
TheChatArchiveThe Chat Archive
o3-2025-04-16· OpenAIHugging Face LMArena Human Preference 140K

Napisz charakterystykę hydrologiczną nadleśnictwa dynów

From a Chatbot Arena battleThe same person sent this prompt to two anonymous models at once. Compare it with Amazon Novaamazon.nova-pro-v1:0’s answer.
  1. User

    Napisz charakterystykę hydrologiczną nadleśnictwa dynów

  2. Assistant

    Charakterystyka hydrologiczna Nadleśnictwa Dynów

    (opracowanie syntetyczne – na podstawie dostępnych danych RDLP Krosno, IMGW-PIB, PGW Wody Polskie oraz PUL 2019–2028)


    1. Położenie hydrograficzne

    ParametrWartość / opis
    Regionalizacja hydrograficznaRegion wodny Górnej Wisły (dorzecze Wisły)
    Makrozlewnie• San górny i środkowy • Wisłok górny
    Powierzchnia nadleśnictwaok. 31 000 ha, z czego ok. 27 000 ha lasów
    Jednostki fizycznogeograficznePogórze Dynowskie, Pasmo Hermaniowskie, Skłon Jasielsko-Sanocki
    Wysokość npm220 – 519 m (śr. 350 m)

    Nadleśnictwo Dynów obejmuje fragment karpackiego pasa podgórskiego z naturalnym działem wodnym Wisłok ↔ San biegnącym od południowego zachodu (okolice Magdalenki) ku północnemu wschodowi (Dylągówka, Błażowa).


    2. Sieć wód powierzchniowych

    2.1 Rzeki główne

    RzekaDługość w granicach NDŚr. przepływ Qśr (m³/s)*Reżim hydrologicznyUwagi
    San~17 km (lewa strona)45–52nivo-pluwialny karpackiliczne meandry, tarasy zalewowe 0,5–2,0 km
    Wisłok~11 km (odc. źródłowy)5–7nivo-pluwialnywysoki spadek (6–9‰), erozja wgłębna
    Grabówka, Sietnia, Pawłyk, Tatyna, Różanka, Hłomcza3–15 km0,1–1,2potokowykrótkie, gwałtowne wezbrania (flash-floods)

    * Średnie z przekrojów IMGW: Dynów (San), Kąkolówka (Wisłok).

    2.2 Zbiorniki i wody stojące

    • 9 małych zbiorników retencyjnych o funkcji przeciwpożarowej i małej retencji (np. “Łazy”, “Sielnica”, “Ulucz”) – łączna pow. lustra ~19 ha.
    • Sieć stawów rybnych (Krasne, Bachórz) – ok. 25 ha.
    • Naturalne oczka śródleśne, starorzecza Sanu (bagna “Kopaliny” koło Łubna) – łącznie ok. 8 ha.

    3. Wody podziemne i źródła

    CechyCharakterystyka
    Utwory wodonośnepiaskowce i łupki fliszu karpackiego, lokalnie aluwia żwirowo-piaskowe
    Zwierciadło wody1–3 m b.g.l. w dolinach, 10–25 m na wierzchowinach
    Wydajność źródeł0,2 – 3,5 l/s (ponad 160 zinwentaryzowanych źródeł)
    Mineralizacja150–350 mg/l, typ HCO₃-Ca-Mg, pH 6,7–7,3
    Zagrożeniainfiltracja rolna, lokalnie strefy sanitarne ujęć wiejskich

    4. Klimat i bilans wodny

    • Średnia suma opadów (1991-2020): 780–890 mm (max >1100 mm na kulminacjach Pasma Hermaniowskiego).
    • Średnie parowanie z powierzchni leśnych: 460–500 mm.
    • Roczne odpływy jednostkowe: 22–30 dm³·s⁻¹·km⁻², co odpowiada 35-40 % opadów.
    • Okres śnieżny: 75-100 dni; pokrywa śr. 20-35 cm.

    5. Ekstremalne zjawiska hydrologiczne

    ZjawiskoCharakterystykaPrzykłady
    Wezbrania błyskawiczneKrótki czas koncentracji w małych zlewniach (<20 km²), wzrost stanów w ciągu 1–3 h2020 (Wisłok w Kąkolówce +170 cm)
    Powodzie rzeczneSan – kulminacje powyżej 700 cm w Dynowie2010, 2014
    Susze hydrologiczneNajczęściej sierpień–wrzesień; przepływy niżówkowe San ~5 m³/s2015, 2022
    OsuwiskaReaktywowane po ulewach >100 mm/24 h; destabilizują cieki i drogi leśneHarta, Krzeczkowa

    6. Jakość wód

    Ocenę wód powierzchniowych (WIOŚ 2022) przedstawia wykres radarowy:

    San (Dynów) ───────╮  klasa: dobra (ekologiczna II)
    Wisłok (Błażowa) ───╯  klasa: umiarkowana (III)
    Parametry pogorszenia: Ptot, BZT₅, zawiesina ogólna
    

    Zagrożenia punktowe: ścieki komunalne (Dynów, Dubiecko), zanieczyszczenia rolnicze, erozja powierzchniowa dróg i zrębów.


    7. Znaczenie przyrodnicze i ochrona

    • Obszary Natura 2000: PLH180024 “Pogórze Dynowskie” (salamandra plamista, znaczące siedliska potokowe 3260, 91E0) i Dolina Górnego Sanu.
    • Rezerwaty wodno-torfowiskowe: Kretówki (torfowisko przejściowe), Broduszurki.
    • Kluczowe biotopy: olsy źródliskowe, łęgi jesionowo-olszowe w dolinach San/Wisłok.

    8. Gospodarka wodna w nadleśnictwie

    1. Mała retencja nizinno-leśna (program LP 2021–2030)
      • budowa progów drewniano-kamiennych (58 szt.) na potokach II–III rzędu,
      • odtworzenie starorzeczy Sanu (3 odc.),
      • renaturyzacja długości łącznej 7,4 km.

    2. Zaopatrzenie w wodę p-poż
      • 14 punktów czerpania <3 km od głównych dróg leśnych,
      • 2 zbiorniki z systemem zraszaczy (oddz. 196 b, 225 a).

    3. Monitoring hydrologiczny
      • 3 automatyczne stanywomierze LP-IMGW (Wisłok, Tatyna, Grabówka),
      • sieć 10 piezometrów obserwacyjnych (bilans wodno-torfowiskowy).


    9. Wyzwania i kierunki działań

    • Ograniczanie erozji powierzchniowej – przebudowa utwardzeń dróg, muldy chłonne.
    • Zwiększanie retencji glebowej – struktura drzewostanów wielowarstwowych, podszyty.
    • Ochrona źródlisk i mokradeł – strefy BUFOR 50 m, brak zrywki w okresie roztopów.
    • Współpraca z Wodami Polskimi – aktualizacja map zagrożenia powodziowego San/Wisłok.
    • Edukacja – ścieżka “Woda w lesie” (projektowana przy OSW Dylągówka).


    Podsumowanie

    Nadleśnictwo Dynów charakteryzuje się:

    • gęstą, dobrze rozwiniętą siecią cieśnin i potoków karpackich,
    • dużą zmiennością przepływów (od wezbrań błyskawicznych po długie okresy niżówkowe),
    • licznymi, cennymi przyrodniczo mokradłami źródliskowymi,
    • wysokim potencjałem dla działań renaturyzacyjnych i małej retencji leśnej.

    Odpowiedzialna gospodarka leśna, dostosowana do lokalnych warunków hydrologicznych, stanowi klucz do zachowania różnorodności biologicznej i bezpieczeństwa powodziowego w dolinie środkowego Sanu i górnego Wisłoka.

Responses were produced in different, uncontrolled contexts (system prompts, settings, prior turns). This is not a benchmark.